Renovamos as vellas discusións dun teimudo pasado

Non sabemos que facer con “o xa foi”, non acertamos con “o que é”, nin menos con “o que será”.

 

En 1514, Alberto Durero deixouno albiscar na súa estampa da Melancolía. Desde a Galería Nacional de Arte de Karlsruhe , en Alemaña, os seus variados simbolismos suxiren unha pausa reflexiva sobre a escorregadiza trama do tempo e o que sabemos e ignoramos sobre o sentido da existencia de quen a contempla. Ás interpretacións sisudas que suscitou a Panofsky, Schuster e expertos do Renacemento, cabe engadir a de quen se preocupe polo saber, a educación e as súas repercusións na vida persoal e social. Esta señora rodeada de instrumentos científicos e cabalísticos, mentres anota as súas reflexións outeando o horizonte non é indiferente a que, tres anos máis tarde, as teses de Lutero na porta da igrexa de Witenberg marcarían unha potente conmoción na ortodoxia recoñecida. En 1521, tería lugar a Dieta de Worms, onde o monxe agostiño sería interrogado sobre as súas teses reformistas; non se retractaría e xeraría un profundo cambio político, relixioso e cultural. Da cantidade de cuestións que entraron en danza en todos os ámbitos, culturais e políticos europeos, este gravado de Durero  suxire cómo a apertura á liberdade de conciencia , coñecemento e expresión entraron en escena con gran forza. Esa liberdade –e non a que concede un axente ou determinante superior- é a que facultou a autodeterminación do ser humano, o seu ser máis auténtico e veraz, fronte ás imposicións do Antigo Réxime.

O acontecido despois de 1521, a Contrarreforma tridentina e outros muros sociopolíticos interpostos a diversos “–ismos” que a cronoloxía histórica desenvolveu ata o presente, dan pé para afirmar –con Borges - que “o hoxe é lento e o onte é breve”, non só en canto á experiencia da temporalidade en cada individuo, senón tamén para o crecemento das súas opcións de autodeterminación, sen colonialismos doutros. Estas categorías, reitoras das relacións entre os individuos e a colectividade, son as que rexen os acordos e desacordos, pactos, guerras e transicións de diverso calado que aconteceron. En calquera capítulo que se escolla dos últimos cinco séculos, esta é a cuestión que se dirime e, se queremos referirnos a un relativamente recente –entre 1976 e 1978-, tamén se pode comprobar como a suposta flexibilidade ou rixidez da Transición española -do franquismo ao posfranquismo- ten abertas aínda moitas pegadas: preguntas, desacordos, desavinzas e pactos máis ou menos transitorios.  Independentemente da opinión de cada cidadán, desde a afastada Reforma luterana –e os variados contrarreformismos que desencadeou-, quedou fixado, por exemplo, que todos somos “a nosa” memoria. Tamén quedaron firmes as variacións que cada cal entende pertinentes, e así sucede que, aínda que non adoita haber quen diga que non quere obrar ben, cando se trata de concretar asuntos en que esa aspiración é urxente, hai reacción a fixar unha ética ou moreira compartida.

 

A chave dos campos. René Magritte, 1936

A estas alturas  , aínda que ata os menos sagaces insisten en que os erros son de quen os comete, o costume, inconsecuente, é esixir aos demais sen mirar a miseria que cada cal arrastra e facer que o tempo sexa “lento”. É dicir, no camiñar incerto deste presente, é conduta normal repetir o pasado sen aprender do andado. Esa pauta melancólica traslocen as formas de preguntar, inquirir e referirse ao ocorrido entre 2018 e 2025 o pasado día 30 no Senado. Na comparecencia do Presidente de Gobierno, as utilización da institución nun sentido distinto ao que ten, e a ansiedade de moitos senadores lembraron os tempos da Inquisición nos seus tempos máis contrarreformistas. Repetiuse o que Carlo Ginzburg analizou minuciosamente no queixo e os vermes (1976): Menochio, aquel muiñeiro de Friuli , tiña un mundo interior que desbordaba o duns inquisidores que o sabían todo e non lles interesaba que puidese facer, pensar ou decidir o interrogado. Modais e linguaxe parecidos houbo o outro día na suposta investigación do outro día e, sen dúbida , identicamente dominante o sentimento de clase que algúns dos que preguntaban malgastaban nas súas preguntas sen deixar espazo para posibles respostas. A estes inquisidores senatoriais soábanlles algunhas estrataxemas das recompiladas por Schopenhauer  na arte de ter sempre razón (1864), pero nas súas présas burocráticas non estudaron a parte en que este filósofo insiste en que, ata para a dialéctica democrática fai falta superar a vaidade e ter en conta as leis da cortesía. Escoitar as razóns do outro e admitilo como persoa non é fácil, desde logo , pois como advertía: ”cada cen persoas apenas se atopa unha que sexa digna de que se discuta con ela”.

Tamén sentenciaba este alemán que “a paz vale aínda máis que a vaidade”, e perdeuse o tempo. Nesta ocasión –como en moito outras-, esqueceu que a diferenza de opinión - e a controversia- beneficia a ambas as partes, pois “permite rectificar ideas e erros”. Nestes días é costume perder oportunidades para que o saber, a intelixencia e a boa fe se coordinen sabiamente. No caso do presidente valenciano –desde hai unhas horas non ben visto polos seus-, as súas enésimas narrativas, consideracións e “reflexións”, fan brillar un desconcerto tal que nin sequera a homenaxe ás vítimas da Dana no Palau das Artes foi capaz de concertalas. E nun escenario habitual de dimes e diretes, como o da Casa de Correos na Porta do Sol madrileña -sede outrora da Dirección Xeral de Seguridade,  e punto de referencia das políticas neoliberais da presidencia da Comunidad de Madrid-, a dialéctica máis que a “lóxica” democrática xera na conversación cidadá –sistematicamente desde “o Tamayazo” en 2003-, o uso “sofístico” das diferenzas. Da análise das mensaxes que emite esta casa, máis parece que “ter razón” é cuestión de trampear cos medios e os fins, as churras e as merinas, os allos e as cebolas.

Entre un roto e un descosido dálles igual, con tal que pareza que, mesmo se recortan recursos á xente común -para distinguir aos da súa clase-, é “polo seu ben”. A capacidade de manobra que exhiben sempre está en campaña para facer crer verdadeiro o que é falso. Entre as últimas trampas visuais que coordina o urdidor Miguel Ángel Rodríguez está o do Proxecto de Orzamentos 2026, en que quere mostrar preocupación social co aumento do 6,5% nos recursos universitarios. Así, sen máis, sería boa noticia para a democracia educativa; superaría mesmo á LOMLOE en 2020. Agora ben, no contexto de contradicións destes anos, é un interludio para os funerais dun enterro. Vénse preparando desde 2013 e advírtese mellor se non se perde de vista que o control deste orzamento estará en mans dun Consello Social comandado por Mayor Oreja e socios de contubernios inclinados a borrar o público e que floreza o emprendemento privado. Dentro duns días, na folga das seis universidades públicas madrileñas, a “dialéctica sofista” do Debate, Liberdade Dixital e medios afíns, dirá que se está “politizando” a universidade e que “é intolerable”. Atentos a como xogamos cos tempos do tempo!.

TEMAS: Tempo histórico.- Tempos subxectivos.- Público/Privado.- Institucións democráticas.- Pegadas da Transición.

MMC (02.11.2025)

Hai demasiadas cuestións pendentes para ser optimistas.

 

Son moitas as razóns para que creza a alarma nun mundo que se move nun tempo máis provisional que nunca.

 

A macroeconomía non casa coa microeconomía. O FMI e a OCDE esperan que en España siga crecendo o PIB, e axencias de cualificación de riscos como Moody's, Standard & Poor's (S&P) e Fitch Ratings sitúan a España nunha posición crediticia AAA. Con todo, o informe último de EAPN-É, a axencia europea ocupada en erradicar a pobreza, aínda que indica que baixou algo respecto a outros anos, segue sendo das máis altas de Europa, É dicir, que a fenda de desigualdade medra: uns poucos teñen máis recursos, mentres os demais viven igual ou peor. En Madrid, por exemplo –a Comunidade máis rica en PIB/per cápita-, á beira das rendas máis altas convive unha proporción crecente das máis baixas, un contraste que se traduce fisicamente entre distritos acentuando unha diagonal da pobreza que divide o territorio como unha “diagonal”. A metáfora tomouse de cando, desde finais dos anos 50, a punto estivo de facerse unha “Gran Vía Diagonal” que dividise a cidade desde Colón á Praza de España. Diversos sociólogos usárona, sobre todo, desde 2003: a división sociolóxica crece, e pode aplicarse tamén a España, onde un 25,9% da súa poboación, é dicir, uns 12,5 millóns de persoas, seguen en “risco de pobreza”, o que equivale a dicir que o que ingresan apenas lles chega para terminar decentemente cada mes e teñen moitas carencias na súa vida diaria. Tampouco esta situación é uniforme nos territorios e, entre persoas que están en risco de pobreza e as máis excluídas na repartición de bens, hai pobres máis pobres e pobres menos pobres. Entre ese amplo cuarto da poboación, destacan nenos e adolescentes cuxos datos non son para fachendear de nada, pois esta España de hoxe ostenta o récord europeo de pobreza infantil: alcanza a un 29% de nenos -un de cada tres está en risco de pobreza ou exclusión social- , e entre os 13 e 17 anos, a proporción é maior, supera o 37%. Ademais, diversas institucións ocupadas desde hai anos en que creza a solidariedade social confirman, que a pobreza se herda; soamente unha mínima parte dos fillos de excluídos superan a situación.

 

Nada se avanza nesta cuestión tirándose á cabeza os trastes. As grandilocuentes e rebuscadas acusacións mutuas –en que o “e ti máis” entre políticos e políticas non cesa-, só infantilizan máis esta sociedade.  Todo se estanca nun individualismo hedonista moi comercial mentres se deteriora máis unha situación que vén de lonxe, mentres se dilúe toda responsabilidade máis aló dun próximo inconcreto ao que se lle adscriben diversas secuelas “naturais”. O suposto de tranquilidade que se constrúe aspira a que todo pareza en paz, dentro dunha orde en que crece o racismo e as variadas modulacións da queixa antisocial facilitan que os máis fortes sigan sacando proveito dos máis débiles. Mesmo cando, despois das  loitas do obreirismo decimonónico contra o dominio absoluto dos propietarios, logrou abrirse paso un “Estado social” e, cara a 1945, o “Estado de Benestar”, nunca desapareceron os freos, inconvenientes e escusas, para que todo seguise como sempre fora: uns poucos sentíndose superiores para servirse da inferior situación dos demais. Merece a pena reler o Robert Castel de 1995 en: A metamorfose da cuestión social (unha crónica do asalariado), para redimensionar unha Historia que non adoita aparecer nos libros de texto de colexios nin institutos. Aínda por riba, ben por ignorancia, ben por conveniencias oportunistas, o que contan os noticiarios non se desprende dunha rudeza ética en que o mundo está en mans de personaxes  que xogan a ver quen é o emperador nunha Terra, en que que cada dúas por tres algunha DANA interrompe a turistificación masiva dos terráqueos. Nin o liderado de Europa pinta nada nesta ruleta, nin menos os actores secundarios. O máximo expoñente é o que volve suceder en Gaza, onde nada do que se dixo a semana pasada existe, e onde os sacrificados en honra de cantos miran o drama son os gazatíes; a lideresa da UE sorrí, e o que fan os demais socios é seguir o papel que lles corresponde como atrezo. E o que acabamos de ver e oír á propóstito de Ucraína, máis do mesmo tamén: ao autoproclamado candidato ao Nóbel da Paz non lle gusta que a realidade contradiga a súa axenda; coñece o conto do Rey espido, e no seu imperio mediático non quere aparecer tan parvo como o pintan.

Dawn Chorus, 2011. Museum Folwang, Essen

Idéntica liña argumental segue en España estes días a conversación sobre a educación de infantes, adolescentes e mozos. Os máis débiles, por agradecidos que estean a quen, con gran voluntariedade, tratan de poñer remedio ao desganado interese polo seu dereito a unha educación digna -equitativa coa doutros -, non poden evitar que, desde a Constitución de Cádiz -que quería en 1812 a súa “felicidade” e instauraba o ensino Primario-, cando empeza a campaña comercial do Nadal-2025 aínda haxa información contraria. É anómalo que o suicidio dunha adolescente, causado por bullying , acontecese sen que no seu colexio seguisen o protocolo para tales casos; por desgraza, non é a primeira vez que sucede algo así. E é indignante –porque é a enésima vez que se repite- que, ao mesmo tempo, outra manifestación de docentes - cantas van desde 1975?- reclamase estes días mellores condicións laborais, entre elas, un cociente máis axeitado nas aulas e menos conto. Ambas as cuestións remiten, á súa vez, a unha longa cadea de causas e efectos que veñen do momento inicial da regulamentación xeral do ensino en 1821. Unha pelexa xorda pola “liberdade educativa” logrou repetirse tanto en desleixados desencontros que, como país, aí seguen crónicas significativas sobre a propagación dunha “liberdade” ligada ao libre mercado e asociada a pretextos ben distintos dos que liberan ao común dos mortais. Sen contar o seu uso retorcido nas etapas escolares, esa “liberdade” posibilitou, desde 1996, que o universitario público se deteriore, e que os chamados “chiringuitos” expidan todo tipo de títulos con tal que alguén os pague. A tardía normativa que pretende frear ese negocio non atalla que a Consellería madrileña o propague; tan só parece facela caer na conta de que algún parche ha de poñer á Complutense –entre as outras universidades públicas- para que non acabe no despezamento. 

 

O momento é apto, sen dúbida, para ver os pés de barro desta democracia –en especial a educativa-, pero todo indica que nos entreteremos en sisudas elucubracións académicas sobre a luz emitida pola Ilustración, e en se é máis apropiado o pesimismo ou o optimismo porque prosiga a mesma orde moral do Antigo Réxime. Goya denunciouno en 1799: “O soño da razón… produce monstros”.

 

TEMAS: “Liberdade educativa”.- Público/Privado.- Razón/conveniencia.- Ilustración/Antigo Réxime.- Dereito Internacional/Colonialismo.

A volatilidade deste tempo nos acurrala

 A volatilidad deste tempo acurrálanos

É tan inestable o que sucede ao redor, que todo parece imprevisible. Fainos intolerantes, aínda que sexa parecido a como foi sempre

A fraxilidade do presente traspasa moitísimo a doutros presentes do pasado vivido; iso é, polo menos, o que parece, pois todos os anteriores xa só figuran na memoria, ese instrumento non menos inestable. De fóra a dentro, son moitos os ingredientes que conflúen neste momento para xerar esa sensación de crecente levidade e, ata, banalidade do que vivimos.

Os conflitos

Ás múltiples fracturas que os máis de dous anos de pandemia trouxeron, engádense nestes dous últimos meses as que trae á convivencia europea a guerra en Ucrania, resultado en parte de problemas do pasado non ben saldados e, en parte tamén, continuidade de pulsións dalgúns actores, por salvar un pasado histórico irredento. O resultado está sendo visible en destrozos humanos e materiais intolerables; non estamos afeitos a ver cidades como as nosas, costumes como as nosas, pel igual á nosa e soños moi similares aos nosos, golpeados, maltratados e exiliados -coma se nos puides pasar a calquera-; mentres os veciños ucranianos son sacudidos, vemos arder as súas vivendas e esfarelarse os seus soños.

Logo de dous meses convivindo con estas imaxes, seguimos confusos, por non acabar de comprender o xusto e inxusto que hai detrás, quen sexan os que moven os fíos deste desastre detrás dos que sacan peito e esgrimen as súas sinrazóns. Agresores e agraviados xeran desorde á nosa tranquilidade aburguesada a tres horas de viaxe en avión; non é igual que cando sucedía exactamente o mesmo en Palestina, Irak, Afganistán ou Siria, e en múltiples lugares de Asia, África ou América do Sur, zonas predilectas do que, desde 1945, suma xa máis mortos que os da IIª GM. Este horror é o froito dun gran erro colectivo, que onte puido constatar en directo o actual presidente da ONU na súa viaxe a Moscú; o xefe da organización creada para frear o sensentido das guerras, puido comprobar a persistencia de razóns para o escepticismo mundial en que andamos.

Por estes lares, a inestabilidade tampouco anda parca de argumentos; abundan as razóns para que o optimismo ande baixo. Entre a debilidade dunha alianza de Goberno, que cada dous por tres dá motivos para o desencontro, engádese a desconfianza dunha parte dos que o sosteñen porque sentiron espiadas as súas comunicacións de móbil. Que as súas siglas sosteñan iniciativas que rocen a “desorde” en cuestións sensibles, é, de fondo, o motivo do que parece poder acabar cos acordos de lexislatura. Quede como quede este asunto, a recado que, como cando entre parellas medran os desaires, non é imposible termine en ruptura.

O “quejío”

Doutra banda, nas beirarrúas da oposición, non deixa de alimentarse a queixa metodolóxica. Non a sempre existente porque os problemas medren sempre máis que os medios para solucionalos e nunca haxa a man milagres como o do pan e os peixes, as vodas de Caná ou o do maná. Nun mar de necesidades, sempre faltan remedios que poñer; está implícito na necesidade do pacto social da democracia, entre as razóns polas que merece a pena sostelo. Non, non se trata desa queixa, senón do seu emprego sistémico para erosionar a democracia; como escusa para non facer nada, ou para torcer o emprego dos recursos dispoñibles cara a intereses máis ou menos espúreos.

Que este tipo de queixa é rendible viuse ultimamente moito nas eleccións de países próximos. A última, en Francia: algo máis de catro de cada dez votantes na segunda volta dos comicios para a Presidencia en Francia -o 41%- foi parar a unha opción política cualificada de extrema dereita. Que en España se está percorrendo este camiño, exacerbando o descontento múltiple para sacarlle partido, viuse tamén desde o acontecido nas eleccións autonómicas de Madrid o 4M de 2021. O PP case dobrou a aceptación de voto que tiña, e o sistema foi o mesmo: xogar a ser unha valente mater dolorosa permanente, sexan cales sexan as cuestións en xogo e por máis que estiveren en marcha posibles solucións. Sentirse frustrado no canto de apoiar ou dialogar lealmente -dentro das discrepancias lóxicas que sempre haberá-, é unha forma de escapismo utilitario que, desde entón, vimos ampliarse exponencialmente. Se nas eleccións e Castela e León, o desenlace final ha ir por esta vertente, é de prever que vaian polo mesmo derroteiro cansino as que se aveciñan en Andalucía para o 19 de xuño, que aumentará algo máis a amplitude do “quejío”, un pau do cante de moito percorrido cultural en que apoiar a súa utilidade política. “Empurrar” fora do rodo mediático toda racionalidade democrática entre o necesario, o posible e o importante, é un sistema moi útil.

E os pobres

Algúns dos desenvolvementos pragmáticos destas actitudes son especialmente groseiros para o sentido da convivencia, e isto é o máis grave da inestabilidade que alimenta o desánimo actual. Se as máscaras descobren o falso servizo ás necesidades comúns por parte de moitos supostos emprendedores, o uso que estea facendo dos recursos públicos, non por urxencia senón por programa de cálculo, só engorda o “saco” dos que non teñen necesidade de axudas e subvencións. Agora ben, se as metamorfoses da pobreza e das políticas que tratan de atendela seguen ofrecendo ocasións sobradas para calibrar a calidade do sistema que estamos desenvolvendo, non parece que sexa bo síntoma a disposición de bolsas para o alumnado de colexios privados, mentres quedan sen o básico os dos centros públicos, como se previu xa para o curso 2022-23 na Comunidade de Madrid.

Tampouco o é que, a colexios privados que fan bo traballo de atención social, se lles prive de seguilo facendo Hai en Madrid 11 centros concertados, a maioría confesionais, moi comprometidos na súa dedicación aos máis humildes, que van ver como este recorte afecta ao 70% do seu alumnado e ao 50% do seu profesorado. A súa pelexa por normalizar recursos para esta atención choca co que unha Dirección Xeral de Ensino Concertado -con máis man na Comunidade de Madrid que a do Ensino Público- dispón para impoñer o máis duro neoliberalismo: o que queira educación que a pague. A dispoñibilidade individual de diñeiro como sistema de igualdade contradi o que prevía un Estado Social e de Dereito e vén dicir que o “quejío” destes afectados non é rendible. Unha situación tan voluble como a actual confirma, xa que logo, que non avanzamos case nada; en 1689, John Locke xa advertía, falando da tolerancia, que “non é a diversidade de opinións -que non pode evitarse-, senón a negativa a tolerar a aqueles de opinión diferente, a que produciu todas as guerras e conflitos”. Aí seguimos.

TEMAS: Estado Social e de Benestar.- Tolerancia.- Neoliberalismo.- Público/Privado.- Pobreza.

MMC (Madrid: 27.04.2022)

A avidez acaparadora do medo é infinda

O coronavirus está poñendo no seu sitio moitos aspectos da nosa vida individual e colectiva. Delimita o superfluo e evidencia como somos. 

Este COVID-19 define os comportamentos e pon no seu sitio as actitudes que desenvolvemos. É un gran avaliador de case todo, porque pon fronte ao espello os límites, torpezas e ignorancias, individuais e colectivas. El mesmo é un depredador que vive a costa de infestar e desposuír, cunha voracidad exponencial que medra día a día. Máis de medio mundo está xa en estado de alerta para tratar de illar as súas posibilidades de propagación; unha soa persoa pode expandir, no contacto con outras, a varias decenas nun só día.

O ano da peste

Sen que cheguemos á metade do que pode dar de si a expansión deste parasito, cada vez máis nos está dando máis leccións e é improbable que aprendamos o suficiente para abandonar as aprendizaxes gregarias con que adoitamos vivir. Pese ás incoherencias que poidan advertirse nas decisións que se están adoptando, merece a pena non perder de vista o descontrol absoluto que se xeraría coa avidez individualista que, para saír do paso a costa de quen sexa, se xeraría. Sería moito máis daniña que o que contou Defoe (1722) en O ano da peste, no Londres da segunda metade do século XVII. Os recontos diarios actuais de afectados parécenselle; son máis perfectos, pero non deixan de ter ángulos escuros. Pero, as respostas que vemos na rúa é dubidoso que non sexan tan pragadas do egoísmo que Don Daniel deixa caer ao final: “Unha terrible peste houbo en Londres/ No ano sesenta e cinco// Que arrasou con cen mil almas/ ¡E con todo estou vivo!”. /

Tamén merece a pena destacar o inmenso papel corrector e protector que ten o público en situacións de urxencia como esta; que sería da sociedade sen a existencia dunha sanidade pública e duns servizos de seguridade públicos, capaces de encauzar a solución coherente do problema. Sen esas institucións e os seus servidores -sobre os que está caendo o peso e o risco maior-, a expansión do problema sería moitísima. Cabe preguntarse, ata, de onde virá a solución médica do problema se non é dos investigadores que, neste momento, traballan en programas que teñen como horizonte o enriquecimiento dos medios, vacinas ou fármacos que temos para facerlle fronte. Prefire alguén que volvamos ás taumatúrgicas imprecacións aos santos protectores como San Roque ou San Lázaro entre outros?

Cando dicimos público referímonos ás prestacións que pagamos cos Orzamentos de todos, non as que teñen como horizonte inmediato a rendibilidade económica directa dun investimento e iniciativa privada; o comercial vai sempre a remolque ou non vai cando de urxencias se trata. Estase vendo na tardía e remolona actitude das seccións privadas de seguros e sanidade privadas que ou non arriscan ou non están porque non lle ven rendibilidade. E pálpase, adicionalmente, nas decisións que, con mentalidad neoliberal, se tratan de seguir poñendo en funcionamento como o máis natural e con xesto de liberalidade benéfica. 

Liberalidade benéfica

En Madrid, por exemplo, estase vendo na posible apertura de hoteis medicalizados para atender os picos de afectados “máis leves” que poidan producirse. Dos outros nin falan, nin de como esta xenerosidade de “servizo” publicítana agora que a crise de turismo é manifesta. Parece que, como en situacións de nacionalizacións históricas, husmearan en non perder a caída de beneficios que lles vai a xerar a desocupación turística durante un tempo. É unha xenerosidade estraña que fai boa a actitude usmia daquel esmoleiro ao que todo lle valía: “todo é bo para o convento”. Poñer ao raposo a coidar galiñas é o que pensaría Isabel Díaz Ayuso, a que di que non sabe como pechar Madrid, e que puxo á fronte da xestión do Coronavirus a un señor que renega do público, encantado de que as consultas de atención primaria  as pagase a xente que tivese dúbidas, e animador dos emprendedores para que vexan na sanidade -a costa da pública, claro- unha contorna estupenda de investimento. Fantástico.

Non dan puntada sen fío. Na súa estratexia non entra o corrixir un contexto educativo que xa veñen deteriorando sistemáticamente desde aquel “Tamayazo” do 20 de xuño de 2003. A desacreditación e empobrecemento do público foi crecente e na Consellería de Educación, o feito de que a escolarización en Madrid na etapa de Educación Infantil sexa do 42%, mentres que a media da OCDE alcanza o 76%, é todo un síntoma. E máis cando, como denuncian desde CCOO-Madrid, as partidas presupostarias para a rede pública de escolas infantís e a de xestión indirecta, mediante convenios con concellos e entidades, son "desproporcionadamente baixas” se se comparan coas que se dedican ao financiamento do "ensino privado". Só un 10% do gasto total para estaetapa é dedicado á gratuidade de Escolas Infantís, mentres que case o 80% (190 millóns de euros) se dedican a financiar concertos educativos: 252 centros da rexión. Marabillosa a “calidade” educativa tan selecta que practica este equipo conservador que rexe na Comunidade de Madrid. 

A guinda póñena, neste momento de suspensión de actividade educativa e illamento correspondente, co despedimento encuberto que pretenden levar a cabo de cuidadoras e profesionais en empresas que xestionan a Educación Infantil en Madrid. Unhas 8000 que se enfrontan a un posible ERTE son todo un exemplo de aforro a conta dos empregos dunhas persoas que en xeral xa tiñan soldos precarios. Máis cousas veremos nos días que se aveciñan, difíciles de compaxinar coas supostas bondades que, segundo non paran de dicirnos, ten “a mellor sanidade do mundo” e, co mesmo canon, “a educación mellor do mundo”. Talvez deberían explicar ben que significan estes tópicos que vemos con buracos imposibles de tapar cando máis falta fai. Seguramente estannos indicando que non nos queixemos, porque podería ser infinitamente peor.

Acaparadores

Case ao final do seu dietario, Defoe di: “Tratarianme de censor e seica se me acusaría de inxusto  se me entregase ao duro traballo que consiste en reflexionar, sexan cales foren as razóns, sobre da ingratitude humana e do regreso ás perversidades de toda especie, cuxa testemuña ocular fun”. Mais hai unha gran avidez por acaparar, o que vai máis aló do que se ve nas colas de alimentación ou de farmacia. ¡Atentos ao virus e a canto lle están colgando!

TEMAS. Coronavirus. Público/ Privado. Egoísmo usmia. Recortes encubertos. Servizos públicos.

Manuel Menor

Madrid, 14.03.2020